Handel zagraniczny Polski w okresie styczeń–wrzesień 2025 r. – stabilizacja eksportu, rosnący import i zmiana układu partnerów
Dane Głównego Urzędu Statystycznego za okres styczeń–wrzesień 2025 r. pokazują wyraźne zmiany w strukturze i dynamice polskiego handlu zagranicznego. Wzrost importu, umiarkowany rozwój eksportu oraz ponowne pojawienie się ujemnego salda obrotów towarowych wskazują na zmianę koniunktury w otoczeniu globalnym i rosnące zapotrzebowanie gospodarki na produkty zagraniczne.
Łączna wartość wymiany towarowej osiągnęła:
- Eksport: 1 143,0 mld PLN
- Import: 1 162,6 mld PLN
- Saldo: –19,6 mld PLN
W porównaniu z analogicznym okresem 2024 r. eksport odnotował skromny wzrost o 0,8%, natomiast import był wyraźnie wyższy – o 3,4% .
Eksport i import w dolarach oraz euro – słabsze saldo mimo rosnącego wolumenu
Po przeliczeniu na główne waluty światowe:
- Eksport (USD): 299,0 mld USD (+4,9% r/r)
- Import (USD): 304,1 mld USD (+7,5% r/r)
- Saldo: –5,2 mld USD (rok wcześniej dodatnie +2,4 mld USD)
- Eksport (EUR): 269,6 mld EUR (+2,6% r/r)
- Import (EUR): 274,2 mld EUR (+5,2% r/r)
- Saldo: –4,6 mld EUR (rok wcześniej +2,1 mld EUR)
Przewaga dynamiki importu nad eksportem oraz rosnący popyt krajowy wpływają na pogorszenie bilansu handlowego w ujęciu walutowym.
Struktura geograficzna: większa rola UE w eksporcie, rosnący import spoza Europy
Udział krajów rozwiniętych pozostaje dominujący:
Eksport
- Kraje rozwinięte: 87,2% (w tym UE 74,8%)
- Kraje rozwijające się: 8,2%
- Europa Środkowo-Wschodnia: 4,6%
Import
- Kraje rozwinięte: 64,6% (UE 52,7%)
- Kraje rozwijające się: 33,7%
- Europa Środkowo-Wschodnia: 1,7%
Zmniejszenie udziału importu z UE przy jednoczesnym wzroście importu z krajów rozwijających się wskazuje, że Polska zwiększa zakupy w krajach azjatyckich i globalnych centrach produkcyjnych.
Salda wymiany – wysokie nadwyżki z krajami rozwiniętymi, duże deficyty z regionami rozwijającymi się
- Kraje rozwinięte: +245,9 mld PLN
- Kraje UE: +241,6 mld PLN
- Europa Środkowo-Wschodnia: +32,9 mld PLN
- Kraje rozwijające się: –298,5 mld PLN (głównie Azja)
To struktura typowa dla państw europejskich – wysoka specjalizacja eksportowa wobec rynków UE i USA oraz rosnący import komponentów przemysłowych z Azji .
Najważniejsi partnerzy handlowi – Niemcy nadal dominują, ale dynamika spada
Eksport – TOP 10
- Niemcy – 309,4 mld PLN (27,1% eksportu)
- Czechy – 70,3 mld
- Francja – 69,7 mld
- Wielka Brytania – 60,2 mld
- Holandia – 52,5 mld
- Włochy – 51,1 mld
- Ukraina – 40,5 mld
- USA – 36,7 mld
- Hiszpania – 33,6 mld
- Słowacja – 30,8 mld
Import – TOP 10
- Niemcy – 224,4 mld PLN (19,3% importu)
- Chiny – 176,3 mld PLN (15,2%)
- USA – 57,1 mld
- Włochy – 53,7 mld
- Holandia – 45,0 mld
- Francja – 39,0 mld
- Czechy – 37,5 mld
- Korea Południowa – 32,6 mld
- Hiszpania – 25,2 mld
- Belgia – 24,8 mld
Niemcy
- Spadek udziału w eksporcie o 0,1 p.p.
- Spadek udziału w imporcie o 0,3 p.p.
- Saldo z Niemcami: +85 mld PLN, nieco mniej niż rok wcześniej.
Czechy
Rekordowo wysokie dodatnie saldo: +32,8 mld PLN, przy stabilnym udziale eksportu 6,2%.
Import według kraju wysyłki – mocniejsza pozycja Niemiec i Holandii
W imporcie liczonym według kraju wysyłki (co uwzględnia centra logistyczne):
- udział Niemiec wzrasta o 6,2 p.p.
- udział Holandii rośnie o 2,9 p.p.
- udział Chin spada o 5,6 p.p.
- udział USA spada o 1,3 p.p.
To efekt rosnącego znaczenia europejskich hubów logistycznych oraz przenoszenia części łańcuchów dostaw z Azji do Europy Środkowej i Zachodniej .
Struktura towarowa wg SITC – przemysł pod presją, żywność i chemia stabilne
Eksport – wzrosty w pięciu kategoriach
Największe wzrosty odnotowano w:
- towarach niesklasyfikowanych w SITC: +29%
- żywności i zwierzętach żywych: +8,5%
- różnych wyrobach przemysłowych: +2,7%
- chemikaliach: +1,6%
- napojach i tytoniu: +0,2%
Spadki odnotowano w:
- paliwach: –21,7%
- olejach i tłuszczach: –13,8%
- surowcach niejadalnych: –6%
- towarach przemysłowych wg surowca: –1%
- maszynach i sprzęcie transportowym: –0,1%
Import – wzrosty aż w ośmiu kategoriach
Najsilniej zwiększyły się:
- towary niesklasyfikowane: +44,1%
- różne wyroby przemysłowe: +11,8%
- żywność i zwierzęta żywe: +9,1%
- maszyny i urządzenia: +2,2%
Spadły natomiast import paliw (–13,5%) oraz olejów i tłuszczów (–2,2%) .
Interpretacja: co oznaczają dane za 2025 rok?
1. Gospodarka przyspiesza – import rośnie szybciej niż eksport
Wyższy import to sygnał ożywienia popytu krajowego, w tym inwestycji i konsumpcji.
2. Pogorszenie salda jest typowe dla fazy wzrostowej
Ujemne saldo –19,6 mld PLN nie jest zaskoczeniem: rosnąca produkcja i inwestycje zwiększają zapotrzebowanie na komponenty i maszyny.
3. Rośnie rola Chin i Korei Południowej
W imporcie komponentów elektroniki, baterii, maszyn oraz produktów przemysłowych.
4. Utrzymuje się silna przewaga konkurencyjna Polski w UE
Duża nadwyżka wobec krajów rozwiniętych (ponad 240 mld PLN) świadczy o wysokiej pozycji polskiego eksportu.
5. Spadek udziału paliw sprzyja poprawie jakości struktury handlu
Mniejsza zależność od importu surowców energetycznych oraz spadek cen paliw wpływają korzystnie na bilans.
